Σωληνωτοί μαστοί

Σωληνωτοί μαστοί στην Αθήνα: πώς αναγνωρίζονται

Πολλές γυναίκες με σωληνωτούς μαστούς δεν γνωρίζουν ότι το σχήμα του στήθους τους έχει όνομα. Θεωρούν απλώς ότι έχουν «μικρό» ή «πεσμένο» στήθος και αναζητούν μια αυξητική. Η σωστή διάγνωση αλλάζει όλο τον σχεδιασμό, γι’ αυτό ο Δρ. Παναγιώτης Μάνταλος ελέγχει στην εξέταση συγκεκριμένα σημεία:

• στενή βάση: ο μαστός ξεκινά από μικρή επιφάνεια στον θώρακα και προβάλλει προς τα εμπρός σαν σωλήνας ή κώνος
• ελλειμματικός κάτω πόλος: λείπει ιστός και δέρμα κάτω από τη θηλή, και η απόσταση θηλής και υπομάστιας πτυχής είναι μικρή
• ψηλή υπομάστια πτυχή: η πτυχή βρίσκεται ψηλότερα από το φυσιολογικό και είναι σφιχτή
• διευρυμένη, προβάλλουσα άλως: ο αδένας «προπίπτει» μέσα από την άλω, που φαίνεται μεγάλη και φουσκωμένη
• μεγάλη απόσταση ανάμεσα στους δύο μαστούς
• ασυμμετρία: στις περισσότερες περιπτώσεις η δυσμορφία είναι εντονότερη στη μία πλευρά

Δεν χρειάζεται να υπάρχουν όλα μαζί. Υπάρχουν πολύ ήπιες μορφές, που γίνονται αντιληπτές μόνο από τον ειδικό, και βαριές μορφές με έντονη παραμόρφωση.

Βαθμοί βαρύτητας

Για τον σχεδιασμό χρησιμοποιείται μια απλή ταξινόμηση σε τρεις βαθμούς, ανάλογα με το ποιο τμήμα του μαστού υπολείπεται:

• Πρώτος βαθμός: έλλειμμα μόνο στο κάτω έσω τεταρτημόριο. Ο μαστός δείχνει να «γέρνει» προς τα έξω.
• Δεύτερος βαθμός: έλλειμμα σε ολόκληρο τον κάτω πόλο, έσω και έξω. Η άλως κοιτά προς τα κάτω.
• Τρίτος βαθμός: στένωση σε όλη τη βάση, με τον μαστό σε πλήρως σωληνωτό σχήμα.

Ο βαθμός καθορίζει πόσο πρέπει να απελευθερωθεί ο ιστός, αν αρκεί ένα στάδιο ή χρειάζονται δύο, και τι είδους αύξηση όγκου ταιριάζει.

Γιατί δημιουργούνται

Η αιτία δεν είναι πλήρως γνωστή. Θεωρείται ότι στην εφηβεία, όταν ο αδένας αρχίζει να αναπτύσσεται, ένας δακτύλιος πυκνού ινώδους ιστού στη βάση του μαστού τον εμποδίζει να απλωθεί προς τα κάτω και προς τα πλάγια. Ο αδένας βρίσκει διέξοδο στο σημείο της μικρότερης αντίστασης, δηλαδή προς την άλω. Δεν σχετίζεται με τη διατροφή, την άσκηση, τον στηθόδεσμο ή οτιδήποτε έκανε ή δεν έκανε η έφηβη. Δεν αποτελεί κίνδυνο για την υγεία και δεν αυξάνει τον κίνδυνο νόσου του μαστού.

Γιατί μια απλή αυξητική δεν αρκεί

Αν τοποθετηθεί ένθεμα σε σωληνωτό μαστό χωρίς να διορθωθεί η ανατομία του, το ένθεμα θα απλωθεί κάτω από τη σφιχτή πτυχή, ενώ ο αδένας θα παραμείνει ψηλά, «κρεμασμένος» από τον ινώδη δακτύλιο. Το αποτέλεσμα είναι η εικόνα της διπλής καμπύλης στον κάτω πόλο, γνωστή ως double bubble, με την παλιά πτυχή να διαγράφεται σαν αυλάκι πάνω στο ένθεμα. Η προβάλλουσα άλως γίνεται ακόμη πιο εμφανής. Γι’ αυτό η διάγνωση πριν από το χειρουργείο είναι το σημαντικότερο βήμα.

Οι χειρισμοί της διόρθωσης

Η επέμβαση συνδυάζει περισσότερους χειρισμούς, που προσαρμόζονται στον βαθμό της δυσμορφίας:

• Προσπέλαση από την άλω: η τομή γίνεται στο όριο της άλω. Από εκεί ο χειρουργός έχει πρόσβαση στον αδένα και μπορεί ταυτόχρονα να μειώσει τη διάμετρο της άλω.
• Απελευθέρωση του ινώδους δακτυλίου: ο αδένας χαράσσεται ακτινωτά από την πίσω του επιφάνεια, ώστε να «ανοίξει» σαν βεντάλια και να απλωθεί στον κάτω πόλο.
• Χαμήλωμα της υπομάστιας πτυχής: η πτυχή μεταφέρεται στη σωστή της θέση και σταθεροποιείται εκεί.
• Αύξηση όγκου: με ένθεμα, με λίπος ή με συνδυασμό τους.
• Διόρθωση της άλω: αφαιρείται δακτύλιος δέρματος γύρω της και ο αδένας που προπίπτει επανατοποθετείται. Ειδικό εσωτερικό ράμμα περιορίζει την εκ νέου διεύρυνση.
• Ανόρθωση, όπου χρειάζεται: όταν συνυπάρχει πτώση, προστίθενται οι χειρισμοί της ανόρθωσης στήθους.

Ένθεμα, λίπος ή συνδυασμός

• Ένθεμα σιλικόνης: δίνει τον όγκο και βοηθά να διαταθεί ο κάτω πόλος. Συχνά προτιμώνται ανατομικά ενθέματα ή στρογγυλά με συγκεκριμένη προβολή, σε θέση που καλύπτει το άνω τμήμα με μυ και αφήνει τον κάτω πόλο να διαταθεί. Λεπτομέρειες στη σελίδα για την αυξητική στήθους.
• Λιπομεταφορά: ιδανική για τις ήπιες μορφές και για όσες δεν θέλουν ένθεμα. Το λίπος τοποθετείται ακριβώς εκεί όπου λείπει ιστός, στον κάτω πόλο, και με επαναλαμβανόμενες συνεδρίες διατείνει προοδευτικά το δέρμα. Δείτε τη σελίδα για τη λιπομεταφορά.
• Συνδυασμός: ένθεμα για τον βασικό όγκο και λίπος για να καλυφθούν τα όριά του και να εξομαλυνθεί η μετάβαση στον κάτω πόλο. Σε πολλές περιπτώσεις δίνει το πιο φυσικό αποτέλεσμα.
• Διατατήρας ιστών: στις βαριές μορφές, όπου το δέρμα του κάτω πόλου δεν επαρκεί. Τοποθετείται προσωρινά, γεμίζει σταδιακά μέσα σε εβδομάδες και αντικαθίσταται με μόνιμο ένθεμα σε δεύτερο χειρουργείο.

Ένα ή δύο στάδια

Στις ήπιες και μέτριες μορφές η διόρθωση ολοκληρώνεται συνήθως σε ένα χειρουργείο. Στις βαριές, και όταν υπάρχει μεγάλη ασυμμετρία, είναι συχνά ασφαλέστερο να γίνει σε δύο στάδια. Στο πρώτο απελευθερώνεται ο ιστός και δημιουργείται χώρος. Στο δεύτερο, μετά από μερικούς μήνες, τελειοποιείται το σχήμα, με αλλαγή ενθέματος, συμπληρωματική λιπομεταφορά ή μικρή διόρθωση της άλω. Το δεύτερο στάδιο δεν σημαίνει αποτυχία του πρώτου. Είναι μέρος του σχεδίου, και συζητείται από την αρχή.

Όταν οι δύο μαστοί διαφέρουν

Η ασυμμετρία είναι ο κανόνας στους σωληνωτούς μαστούς. Συχνά ο ένας είναι σχεδόν φυσιολογικός και ο άλλος έντονα σωληνωτός, ή έχουν διαφορετικό βαθμό και διαφορετικό μέγεθος. Κάθε μαστός αντιμετωπίζεται τότε με δικό του σχέδιο: διαφορετικός όγκος ενθέματος, διαφορετική έκταση απελευθέρωσης, διόρθωση της άλω μόνο στη μία πλευρά. Οι αρχές περιγράφονται στη σελίδα για την ανισομαστία. Ο ρεαλιστικός στόχος είναι δύο μαστοί που ταιριάζουν αρμονικά, όχι δύο πανομοιότυποι.

Ανάρρωση

• Πρώτες ημέρες: αίσθημα πίεσης και τάσης στο στήθος, ιδίως στον κάτω πόλο, όπου ο ιστός διατείνεται. Ελέγχεται με παυσίπονα.
• Πρώτη εβδομάδα: ήπιες δραστηριότητες, χωρίς άρση βάρους και χωρίς ανάταση των χεριών πάνω από τους ώμους. Επιστροφή σε εργασία γραφείου σε επτά έως δέκα ημέρες.
• Εβδομάδες 1 έως 6: ειδικός στηθόδεσμος μέρα και νύχτα. Σε ορισμένες περιπτώσεις προστίθεται ελαστική ζώνη πάνω από το στήθος, για να καθοδηγήσει το ένθεμα προς τα κάτω.
• Μετά τις 6 εβδομάδες: σταδιακή επιστροφή στη γυμναστική.
• Μήνες 3 έως 12: ο κάτω πόλος μαλακώνει και στρογγυλεύει προοδευτικά. Στους σωληνωτούς μαστούς το σχήμα ωριμάζει πιο αργά από ό,τι σε μια απλή αυξητική, επειδή ο σφιχτός ιστός χρειάζεται χρόνο για να διαταθεί.

Η ουλή γύρω από την άλω είναι κόκκινη τους πρώτους μήνες και ξεθωριάζει σταδιακά. Επειδή βρίσκεται στο όριο δύο διαφορετικών χρωμάτων, συνήθως καλύπτεται πολύ καλά.

Πιθανές επιπλοκές

• υπολειπόμενη δυσμορφία ή διπλή καμπύλη στον κάτω πόλο, αν ο ιστός δεν διαταθεί επαρκώς
• ασυμμετρία, που μπορεί να χρειαστεί συμπληρωματική διόρθωση
• εκ νέου διεύρυνση της άλω ή πλατιά ουλή γύρω της
• μεταβολή στην αισθητικότητα της θηλής, συνήθως παροδική
• αιμάτωμα, συλλογή υγρού ή λοίμωξη
• στα ενθέματα: ρίκνωση της κάψας, μετατόπιση, ψηλαφητά όρια, ρήξη με τα χρόνια
• στη λιπομεταφορά: μερική απορρόφηση, σκληρύνσεις ή μικρές κύστες λίπους
• ανάγκη για δεύτερη επέμβαση, συχνότερα από ό,τι σε ένα στήθος με φυσιολογικό σχήμα

Για τον προεγχειρητικό έλεγχο, δείτε τη σελίδα για την ασφάλεια των επεμβάσεων.

Σε ποια ηλικία γίνεται η διόρθωση

Η δυσμορφία γίνεται εμφανής στην εφηβεία, όταν αναπτύσσεται το στήθος, και συχνά επηρεάζει έντονα μια έφηβη: αποφυγή της γυμναστικής και της θάλασσας, δυσκολία στις πρώτες σχέσεις, αίσθημα ότι «κάτι δεν πάει καλά». Η οριστική διόρθωση προγραμματίζεται όταν ο μαστός έχει ολοκληρώσει την ανάπτυξή του, συνήθως μετά τα δεκαεπτά με δεκαοκτώ. Στις βαριές μορφές με σημαντική ψυχολογική επιβάρυνση μπορεί να συζητηθεί νωρίτερη παρέμβαση, με τη σύμφωνη γνώμη των γονέων. Και μόνο η ενημέρωση ότι πρόκειται για γνωστή ανατομική παραλλαγή με λύση ανακουφίζει πολλές νέες γυναίκες.

Σωληνωτοί μαστοί και θηλασμός

Ορισμένες γυναίκες με σωληνωτούς μαστούς έχουν λιγότερο αδενικό ιστό και μπορεί να δυσκολευτούν να παράγουν επαρκές γάλα, ανεξάρτητα από οποιαδήποτε επέμβαση. Δεν ισχύει για όλες, και δεν μπορεί να προβλεφθεί με βεβαιότητα. Η χειρουργική διόρθωση περιλαμβάνει χειρισμούς στον αδένα και τομή γύρω από την άλω, που μπορεί να επηρεάσουν επιπλέον τον θηλασμό. Αν σχεδιάζετε εγκυμοσύνη, συζητήστε το πριν από το χειρουργείο, ώστε να σταθμίσετε τον χρόνο της επέμβασης. Σε περίπτωση εγκυμοσύνης, η συνεργασία με σύμβουλο θηλασμού από νωρίς βοηθά.

Ρεαλιστικές προσδοκίες

Η διόρθωση των σωληνωτών μαστών θεωρείται από τις πιο απαιτητικές επεμβάσεις στο στήθος. Το αποτέλεσμα είναι συνήθως μια μεγάλη αλλαγή: στήθος με φυσικό, στρογγυλό κάτω πόλο, άλω σε κανονικό μέγεθος και καλύτερη συμμετρία. Οι ιστοί όμως έχουν «μνήμη», και ο σφιχτός κάτω πόλος μπορεί να αντιστέκεται. Μικρές ατέλειες και διαφορές ανάμεσα στις δύο πλευρές είναι πιθανό να παραμείνουν. Όσο πιο βαριά η αρχική μορφή, τόσο πιο πιθανό να χρειαστεί δεύτερο στάδιο.

Προετοιμασία πριν από την επέμβαση

• Κάντε τον απεικονιστικό έλεγχο μαστού που αντιστοιχεί στην ηλικία σας και τον προεγχειρητικό έλεγχο που θα ζητηθεί.
• Διακόψτε το κάπνισμα για το διάστημα που θα οριστεί. Η τομή γύρω από την άλω επουλώνεται χειρότερα στις καπνίστριες.
• Κρατήστε σταθερό το βάρος σας, ιδίως αν σχεδιάζεται λιπομεταφορά.
• Ενημερώστε για αντισυλληπτικά, ορμονικές αγωγές, φάρμακα και συμπληρώματα.
• Προμηθευτείτε τον ειδικό στηθόδεσμο και οργανώστε βοήθεια στο σπίτι για τις πρώτες ημέρες.

Η επέμβαση βήμα προς βήμα

• Σχεδιασμός: με την ασθενή όρθια, σημειώνονται η υπάρχουσα και η νέα θέση της υπομάστιας πτυχής, η μέση γραμμή, η νέα διάμετρος της άλω και τα όρια της θήκης του ενθέματος. Οι μετρήσεις γίνονται χωριστά για κάθε πλευρά.
• Αναισθησία: γενική. Η επέμβαση διαρκεί συνήθως μιάμιση έως δυόμισι ώρες, ανάλογα με τη βαρύτητα.
• Προσπέλαση: τομή στο όριο της άλω και παρασκευή του αδένα μέχρι τη θωρακική περιτονία.
• Απελευθέρωση: διατομή του ινώδους δακτυλίου και ακτινωτές χαράξεις στην πίσω επιφάνεια του αδένα, μέχρι ο κάτω πόλος να απλωθεί ελεύθερα.
• Νέα πτυχή: η θήκη διευρύνεται προς τα κάτω έως τη νέα θέση της πτυχής, που σταθεροποιείται με εσωτερικά ράμματα.
• Όγκος: τοποθέτηση ενθέματος, έγχυση λίπους ή και τα δύο. Η συμμετρία ελέγχεται με την ασθενή σε καθιστή θέση.
• Άλως: μείωση της διαμέτρου και συρραφή σε στρώματα.

Η έξοδος από την κλινική γίνεται την ίδια ή την επόμενη ημέρα.

Πόσο διαρκεί το αποτέλεσμα

Η απελευθέρωση του ινώδους δακτυλίου είναι οριστική, και το νέο σχήμα διατηρείται. Το στήθος θα συνεχίσει βέβαια να αλλάζει με τα χρόνια, το βάρος και τις εγκυμοσύνες, όπως κάθε στήθος. Αν έχει τοποθετηθεί ένθεμα, ισχύει ό,τι και στην αυξητική: τα ενθέματα δεν έχουν ημερομηνία λήξης, παρακολουθούνται όμως τακτικά και κάποια στιγμή μπορεί να χρειαστεί αντικατάστασή τους. Ο προληπτικός έλεγχος του μαστού συνεχίζεται κανονικά.

Τρεις παρανοήσεις που αξίζει να ξεκαθαριστούν

«Το στήθος μου έγινε έτσι επειδή δεν φορούσα στηθόδεσμο ή επειδή έχασα βάρος.» Όχι. Το σχήμα διαμορφώθηκε στην εφηβεία, από τον τρόπο που αναπτύχθηκε ο αδένας, και δεν οφείλεται σε καμία συνήθεια.

«Με γυμναστική θα διορθωθεί.» Η ενδυνάμωση των θωρακικών μυών ωφελεί τη στάση του σώματος, δεν αλλάζει όμως το σχήμα του αδένα ούτε τη θέση της πτυχής.

«Είναι απλώς αισθητικό θέμα.» Πρόκειται για συγγενή ανατομική δυσμορφία. Η διόρθωσή της έχει επανορθωτικό χαρακτήρα, και οι γυναίκες που τη ζητούν δεν επιδιώκουν ένα «τέλειο» στήθος αλλά ένα φυσιολογικό.

Ερωτήσεις που αξίζει να κάνετε στον χειρουργό σας

• Τι βαθμού είναι η δυσμορφία σε κάθε μαστό;
• Προτείνετε ένθεμα, λίπος ή συνδυασμό, και γιατί;
• Θα χρειαστεί ένα ή δύο στάδια;
• Θα μειωθεί η άλως και πού ακριβώς θα βρίσκεται η ουλή;
• Πόση συμμετρία είναι ρεαλιστική στη δική μου περίπτωση;
• Πόσες παρόμοιες περιπτώσεις έχετε αντιμετωπίσει;

Η πρώτη επίσκεψη στον Πύργο Αθηνών

Ο πλαστικός χειρουργός Δρ. Παναγιώτης Μάνταλος, με ειδικότητα από το 1997 και διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο Αθηνών, θα εξετάσει το στήθος σας, θα σας εξηγήσει τον βαθμό της δυσμορφίας σε κάθε πλευρά και θα σας παρουσιάσει το σχέδιο διόρθωσης, με τα στάδια που πιθανόν να χρειαστούν. Η συζήτηση γίνεται με διακριτικότητα και χωρίς βιασύνη. Το ιατρείο βρίσκεται στη Μεσογείων 2, στον 16ο όροφο. Καλέστε στο 210 6464564 ή συμπληρώστε τη φόρμα επικοινωνίας.